کرمها را امتحان کردهاید، ضدآفتاب هم میزنید، اما لکهای ملاسما هنوز سر جایشان هستند. طبیعی است که فکر لیزر به سرتان بزند. اما آیا لیزر ملاسما واقعاً لکها را کم میکند و همه لیزرها یکساناند؟ یک متاآنالیز جامع پاسخهای جالبی دارد.
- بیشتر لیزرها و ترکیبهای لیزری امتیاز شدت ملاسما (MASI) را کاهش دادند.
- لیزر فرکشنال غیرتخریبی ۱۵۵۰ نانومتر و لیزر پیکوثانیه کاهش معناداری نشان ندادند.
- بیشتر عوارض مثل قرمزی و تورم گذرا بودند.
- در پوستهای تیرهتر، خطر تیره یا روشن شدن ناخواسته پوست وجود دارد.
چرا درمان ملاسما اینقدر سخت است؟
ملاسما یک بیماری رنگدانهای بسیار شایع است که روی ظاهر صورت اثر زیادی دارد. نویسندگان این مقاله یادآوری میکنند که نتایج درمان آن اغلب رضایتبخش نیست.
کارآزماییهای زیادی سعی کردهاند اثر درمانهای ترکیبی شامل لیزر را ثابت کنند، اما نتایج قطعی نبوده است. برای دیدن تصویر کامل گزینهها، مرور سیستماتیک درمانهای ملاسما نقطه شروع خوبی است.
این پژوهش چطور انجام شد؟
پژوهشگران چهار پایگاه داده و سایت clinicaltrials.gov را تا ۸ ژوئن ۲۰۲۱ جستوجو کردند. دو پژوهشگر بهطور مستقل مقالات را پیدا و دادهها را استخراج کردند تا خطای فردی کمتر شود.
در نهایت ۲۲ مطالعه با مجموع ۶۹۴ بیمار وارد تحلیل شد. چون مطالعات با هم تفاوت داشتند، نتایج بر اساس نوع لیزر در زیرگروههای جداگانه بررسی شد و تغییر قبل و بعد از درمان سنجیده شد.
MASI چیست؟
MASI یا «شاخص وسعت و شدت ملاسما» امتیازی است که پزشکان با آن وسعت، تیرگی و یکنواختی لکها را میسنجند. هرچه این عدد کمتر شود، ملاسما خفیفتر شده است. مثل نمرهای که هرچه پایینتر بیاید، خبر بهتری است.
کدام لیزرها لک ملاسما را کم کردند؟
نتایج با معیاری به نام «تفاوت میانگین وزنی» (WMD) گزارش شد. عدد منفی یعنی کاهش امتیاز MASI و بهبود ملاسما.
| نوع لیزر | تغییر MASI (WMD) | نتیجه |
|---|---|---|
| کیوسوییچ Nd:YAG ۱۰۶۴ نانومتر با انرژی پایین | ۲٫۷۶- | کاهش معنادار |
| لیزر CO2 فرکشنال تخریبی | ۹٫۳۶- | کاهش معنادار |
| لیزر فرکشنال تخریبی Er:YAG ۲۹۴۰ نانومتر | کاهش گزارش شد | کاهش معنادار |
| لیزر فرکشنال غیرتخریبی ۱۵۵۰ نانومتر | ۱٫۲۹- | غیرمعنادار |
| لیزر پیکوثانیه | ۰٫۵۸- | غیرمعنادار |
جمعبندی نویسندگان: لیزر و درمانهای ترکیبی بر پایه لیزر میتوانند امتیاز MASI ملاسما را بهطور معنادار کاهش دهند، اما همه انواع لیزر در این تحلیل نتیجه معنادار نداشتند.
یک نکته دیگر: شاخص ملانین (MI)، که مقدار رنگدانه پوست را با دستگاه میسنجد، در درمان با کیوسوییچ Nd:YAG کمانرژی تغییر معناداری نکرد (WMD برابر ۱۰٫۱۷). یعنی امتیاز بالینی بهتر شد، اما اندازهگیری دستگاهی رنگدانه این بهبود را تأیید نکرد.
در عمل، لیزر اغلب کنار داروهایی مانند ترانگزامیک اسید به کار میرود؛ درباره این دارو روشهای مختلف مصرف ترانگزامیک اسید در ملاسما را بخوانید.
عوارض لیزر ملاسما چیست؟
بعد از لیزر ممکن است تورم، قرمزی، پوستهریزی و احساس سوزش پیش بیاید. به گفته مقاله، بیشتر این عوارض بدون نیاز به درمان خاص بهسرعت برطرف میشوند.
در افرادی که پوست تیرهتری دارند، خطر لک پس از التهاب (تیرهتر شدن پوست) و کمرنگی پوست (روشن شدن لکهای) وجود دارد. این نکته برای بسیاری از پوستهای ایرانی اهمیت دارد.
اگر بعد از هر آسیب یا جوش پوستتان تیره میشود، آشنایی با لک پس از التهاب و راههای درمان آن کمک میکند با آگاهی بیشتری تصمیم بگیرید.
لیزر ملاسما را فقط نزد پزشک متخصص انجام دهید و قبل از آن درباره نوع پوست و سابقه تیره شدن پوستتان صحبت کنید. محافظت منظم از آفتاب هم پایه هر درمانی است؛ ضدآفتاب مناسب برای ملاسما را از دست ندهید.
این پژوهش چه چیزهایی را نمیگوید؟
پیش از هر چیز یادتان باشد که این مقاله مروری بر مطالعات دیگران است و کیفیت نتیجه نهایی به کیفیت همان مطالعات بستگی دارد. نوع پوست، عمق رنگدانه و درمانهای همراه در مطالعات مختلف یکسان نبوده است.
چکیده مقاله درباره ماندگاری نتایج و میزان عود ملاسما بعد از لیزر اطلاعاتی نمیدهد. تعداد بیماران هر زیرگروه هم مشخص نشده و برخی مقایسهها فقط قبل و بعد از درمان بودهاند، نه در برابر گروه کنترل.
همچنین تفاوت زیاد بین مطالعات باعث شد پژوهشگران تحلیل زیرگروهی انجام دهند؛ پس اعداد هر نوع لیزر را باید با احتیاط تفسیر کرد.
پرسشهای رایج
بهترین لیزر برای ملاسما کدام است؟
در این متاآنالیز، کیوسوییچ Nd:YAG کمانرژی، لیزر CO2 فرکشنال و Er:YAG فرکشنال کاهش معنادار MASI داشتند. انتخاب لیزر به نوع پوست شما بستگی دارد و باید با پزشک باشد.
آیا لیزر پیکوشور برای ملاسما مؤثر است؟
در این تحلیل، لیزر پیکوثانیه کاهش معناداری در امتیاز MASI نشان نداد.
آیا لیزر ملاسما پوست را تیره میکند؟
در پوستهای تیرهتر خطر لک پس از التهاب و کمرنگی پوست وجود دارد؛ بیشتر عوارض دیگر گذرا هستند.